民話をさがす / ジャマイカ
The Dumb Wife
ジャマイカ(Jamaica) / 本文の言語 英語 / 原話の言語 jam / 出典の刊年 1924 / 341 語
出典と権利
| 出典の本 | Jamaica Anansi Stories |
|---|---|
| 提供 | Project Gutenberg / https://www.gutenberg.org/ebooks/72735 |
| 採集・編者 | Martha Warren Beckwith |
| 刊年の根拠 | 扉に『PUBLISHED BY THE AMERICAN FOLK-LORE SOCIETY … 1924』、序文の署名に『April, 1924.』 |
| 権利状態 | Public Domain (United States)(US)/確認日 2026-09-14 |
| 地図上の位置 | 緯度 18.1 / 経度 -77.3(精度 culture_region)。話の舞台でも採集地でもなく、この本が扱う文化圏のおおよその中心である。 |
本文 ・ 和訳対照
Project Gutenberg の本文から、PG のヘッダ・フッタ・商標文言を除いたもの。段落は原文のままである。
左=原文(原資料)右=和訳(AI が作ったもの)
Thomas White, Maroon Town.
語り手 トマス・ホワイト(マルーン・タウン)
Deh was a man name of Goolin. He had a wife. He married him wife fe so many years dat de wife turned dummy,—she couldn’t speak to nobody. An’ Mr. Goolin reward out a certain amount of money, if anyone could make him wife talk, he would pay dem dat amount of money. Anansi hear about it an’ go to take up de job from Mr. Goolin. Anansi says if he had a mountain groun’, an’ Mr. Goolin says yes. An’ Mr. Anansi an’ Mr. Goolin go up to de mountain groun’ an’ Mr. Anansi tell Mr. Goolin he mus’ get a coffin made an’ send get up some men to carry de coffin. An’ Mr. Anansi sen’ tell de wife dat Mr. Goolin dead; an’ when de message reach Mrs. Goolin dat her husband dead, Mrs. Goolin commence to cry; an’ when she look an’ see de amount of men goin’ up to de mountain fe gwine carry down Mr. Goolin, de wife was crying but she couldn’t talk. An’ Anansi come down wid Mr. Goolin, an’ dey hev’ to come down a high hill, an’ de house was upon a flat before de hill. Well, Mrs. Goolin da in de house, she hear de great noise was coming down de hill an’ come jus’ at de house door, she come an’ stan’ up an’ look out an’ see de majority of men comin’. Anansi gi’ out,
グーリンという名の男がいた。妻がいた。連れ添って何年もたつうちに妻は口がきけなくなり、誰とも話せなくなった。そこでグーリンさんは、妻に口をきかせられた者にはいくらいくらの金を払うという触れを出した。アナンシはそれを聞いて、グーリンさんからその仕事を引き受けに行った。アナンシは、山の畑はお持ちかと尋ね、グーリンさんはあると言った。そしてアナンシさんとグーリンさんは山の畑へ上っていき、アナンシさんはグーリンさんに、棺をこしらえさせて、それを担ぐ男たちを呼び集めるようにと言った。そしてアナンシは、グーリンさんが死んだという知らせを妻のもとへやった。グーリン夫人は亭主が死んだという知らせを受けると泣きはじめた。そしてグーリンさんを担ぎ下ろすために大勢の男が山へ上っていくのを見て、妻は泣いていたが、口はきけなかった。アナンシはグーリンさんを連れて下りてきた。高い丘を下りねばならず、家は丘の手前の平らなところにあった。さてグーリン夫人が家にいると、大きな物音が丘を下ってくるのが聞こえ、ちょうど家の戸口まで来た。夫人は出てきて立ち、外を見ると、大勢の男がやってくる。アナンシが声を張り上げる。
“Goolin gone, t’de-e-e, Goolin gone, Goolin gone, Goolin gone home t’de-e-e!”
「グーリンが逝った、とお——、グーリンが逝った、グーリンが逝った、グーリンが家へ逝った、とお——!」
An’ when de wife hear dat mournful singin’ de wife sing now very faintly,
その悲しげな歌を聞くと、妻はいまや、かすかな声で歌った。
“Goolin gone, t’de-e-e, Goolin gone, Goolin gone, Goolin gone home t’de-e-e!”
「グーリンが逝った、とお——、グーリンが逝った、グーリンが逝った、グーリンが家へ逝った、とお——!」
An’ when Goolin hear he say, “Sing up, man!” Anansi sing,
それを聞いてグーリンが言った。「もっと大きく歌え!」 アナンシが歌う。
“Goolin gone t’de-e-e, Goolin gone, Goolin gone, Goolin gone home t’de-e-e!”
「グーリンが逝った、とお——、グーリンが逝った、グーリンが逝った、グーリンが家へ逝った、とお——!」
An’ wife sing now,
妻がいまや歌う。
“Goolin gone, t’de-e-e, Goolin gone, Goolin gone, Goolin gone home t’dee-e-e!”
「グーリンが逝った、とお——、グーリンが逝った、グーリンが逝った、グーリンが家へ逝った、とお——!」
So Mr. Anansi tek out Mr. Goolin out of de coffin as a live man, an’ Mr. Goolin an’ him wife was talking up to t’-day.
そこでアナンシさんはグーリンさんを、生きた人間として棺から出した。そしてグーリンさんと妻は、今日まで話を交わしている。
和訳は claude-opus-5 がこのために作ったもので、原資料ではない(translation_type: AI_GENERATED)。 既存の published 訳を写したものではなく、学術的な定訳でもない。 段落は原文と一対一に対応させてあり、段落数の一致は機械で検査している。和訳は Embedding に入れていない —— 入れると測ったことの数字が汚れるためである。
緊張のうつりかわり
本文を 12 等分し、張りつめた語(死・血・恐れ・剣…)から和らいだ語(祝い・眠り・ 婚礼…)を引いて、話の中で 0〜1 に均したもの。自前の辞書である。翻訳を経た本文を測っているので、これは原話ではなくこの訳の性質である。
出来事の並び(数え上げ)
区画ごとに、コーパス全体の出現率に対して不釣り合いに多く出た引き金語を採っている。 生の回数で採ると、`father`/`mother` を持つ Family がほぼ全区画で勝つ(実測)。
Marriage→Reward→Death
似ている民話
多言語 Embedding のコサイン近傍。類似度は歴史的な起源や伝播を証明する値ではない。同じ本の話は文体を共有するぶん必ず似るので、そう分かるよう印を付けてある。
| # | 題名 | 文化圏 | 類似度 | 出典 |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Tiger Catching the Sheep-thief | ジャマイカ | 0.949 | 同じ本 |
| 2 | The Tree-wife | ジャマイカ | 0.939 | 同じ本 |
| 3 | Dry-head and Anansi | ジャマイカ | 0.934 | 同じ本 |
| 4 | Anansi and Brother Dead | ジャマイカ | 0.933 | 同じ本 |
| 5 | Sammy the Comferee | ジャマイカ | 0.932 | 同じ本 |
| 6 | Anansi and the Tar-baby | ジャマイカ | 0.931 | 同じ本 |
| 7 | Inside the Cow | ジャマイカ | 0.931 | 同じ本 |
| 8 | Curing the Sick | ジャマイカ | 0.930 | 同じ本 |
| 9 | Tiger as Substitute | ジャマイカ | 0.930 | 同じ本 |
| 10 | Hidden Names | ジャマイカ | 0.929 | 同じ本 |
| 11 | Fling-a-mile | ジャマイカ | 0.929 | 同じ本 |
| 12 | The Witch and the Grain of Peas | ジャマイカ | 0.928 | 同じ本 |