世界民話AIアトラスWorld Folktale Atlas AI | 33 冊 1225 話 | 出典と権利を一件ずつ確かめた

民話をさがす / ジャマイカ

Jack and the Bean-stalk

ジャマイカ(Jamaica) / 本文の言語 英語 / 原話の言語 jam / 出典の刊年 1924 / 351 語

出典と権利

出典の本Jamaica Anansi Stories
提供Project Gutenberg / https://www.gutenberg.org/ebooks/72735
採集・編者Martha Warren Beckwith
刊年の根拠扉に『PUBLISHED BY THE AMERICAN FOLK-LORE SOCIETY … 1924』、序文の署名に『April, 1924.』
権利状態Public Domain (United States)(US)/確認日 2026-09-14
地図上の位置緯度 18.1 / 経度 -77.3(精度 culture_region)。話の舞台でも採集地でもなく、この本が扱う文化圏のおおよその中心である。

本文 ・ 和訳対照

Project Gutenberg の本文から、PG のヘッダ・フッタ・商標文言を除いたもの。段落は原文のままである。

左=原文(原資料)右=和訳(AI が作ったもの)

Clarence Tathum, Mandeville.

語り手 クラレンス・テイサム(マンデヴィル)

Jack’s father died an’ leave he an’ his mother. And all them money finish an’ they didn’t have more than one cow leave. An’ the mother gave him to go to the market an’ sell it. When he catch part of the way, he swap it for a cap of bean.

ジャックの父親が死に、ジャックと母親が残された。金はすっかり尽き、牛が一頭残っているだけになった。母親はその牛を市へ売りに行かせた。道の半ばまで来ると、ジャックはそれを豆ひと帽子分と取り替えてしまった。

When he get home, the mother get annoyed and t’row away the bean, so he get dread if the mother beat him. He went away an’ sat by the roadside, an’ he saw an old lady coming, ’he beg him something, ’he show him a house on a high hill, an’ him tol’ him de man live up dere is de man rob all him fader riches an’ he mus’ go to him an’ he get somet’ing. An’ so he went home back.

家に帰ると母親は腹を立てて豆を投げ捨ててしまい、ジャックは殴られるのが怖くなった。そして家を出て道端に坐っていると、年寄りの女が来るのが見えた。ジャックが何かくれと頼むと、女は高い丘の上の家を指さして、あそこに住んでいる男がおまえの父親の財産をみな奪ったのだ、あの男のところへ行けば何か手に入ると教えた。それでジャックは家へ帰った。

An’ so in de morning, he see one of de bean-tree grow a large tree outside de window, an’ ’tretch forth over de giant house; an’ he went up till he reach to de giant house. An’ when he go, de giant was not at home an’ he ax de giant wife to put him up an’ give him something to eat. De wife tell him she will give him something to eat, but she can’t put him up, for anywhere him put him de giant will find him when him come home. He said to de giant wife him must tek a chance. De wife put him into a barrel. When de giant come home, de giant smelled him. He ax him wife where him get fresh blood. So she told him she have a little somet’ing to make a pudding for him tomorrow. Said ’he mus’ bring it. Said no, better to have fresh pudding tomorrow than to have it tonight. After de giant finish his dinner, started to count his money. He fall asleep on de table, an’ Jack went down take be bag of money an’ went away to his house. He climb on de bean-tree right outside his window an’ went home back an’ gave his mother the money.

すると朝になって、窓の外にあの豆の一本が大きな木に育ち、巨人の家まで伸びているのが見えた。ジャックは登っていって巨人の家にたどり着いた。行ってみると巨人は留守だったので、ジャックは巨人の妻に、泊めて何か食べさせてくれと頼んだ。妻は、食べ物はやるが泊めるわけにはいかない、どこに隠しても巨人は帰ってくれば見つけてしまうと言った。ジャックは巨人の妻に、賭けてみると言った。妻はジャックを樽に入れた。巨人が帰ってくると、匂いを嗅ぎつけた。巨人は妻に、どこで生き血を手に入れたと尋ねた。妻は、明日あなたに布甸をこしらえるための小さな材料ですと言った。巨人はそれを持ってこいと言った。妻は、いいえ、今夜食べるより明日できたてを食べるほうがよろしいと言った。巨人は夕食を終えると、金を数えはじめた。そして食卓で眠り込んでしまい、ジャックは下りていって金の袋を取り、自分の家へ帰った。窓のすぐ外の豆の木を伝って家へ戻り、母親に金を渡した。

和訳は claude-opus-5 がこのために作ったもので、原資料ではない(translation_type: AI_GENERATED)。 既存の published 訳を写したものではなく、学術的な定訳でもない。 段落は原文と一対一に対応させてあり、段落数の一致は機械で検査している。和訳は Embedding に入れていない —— 入れると測ったことの数字が汚れるためである。

緊張のうつりかわり

本文を 12 等分し、張りつめた語(死・血・恐れ・剣…)から和らいだ語(祝い・眠り・ 婚礼…)を引いて、話の中で 0〜1 に均したもの。自前の辞書である。翻訳を経た本文を測っているので、これは原話ではなくこの訳の性質である。

00.510%25%50%75%100%0% 地点 / 緊張度 0.3339% 地点 / 緊張度 018% 地点 / 緊張度 027% 地点 / 緊張度 036% 地点 / 緊張度 046% 地点 / 緊張度 0.66755% 地点 / 緊張度 0.66764% 地点 / 緊張度 0.33373% 地点 / 緊張度 182% 地点 / 緊張度 0.33391% 地点 / 緊張度 0.333100% 地点 / 緊張度 0DeathGiftDepartureEncounterRewardEncounterEncounterTrialEncounterDeparture話の進行 →
縦は緊張度(この話の中での相対値。話をまたいで比べられる量ではない)、横は本文の進行。 上端の小さな字は、その区画で不釣り合いに多く出た出来事語である。

出来事の並び(数え上げ)

区画ごとに、コーパス全体の出現率に対して不釣り合いに多く出た引き金語を採っている。 生の回数で採ると、`father`/`mother` を持つ Family がほぼ全区画で勝つ(実測)。

Death→Gift→Departure→Encounter→Reward→Encounter→Encounter→Trial→Encounter→Departure

似ている民話

多言語 Embedding のコサイン近傍。類似度は歴史的な起源や伝播を証明する値ではない。同じ本の話は文体を共有するぶん必ず似るので、そう分かるよう印を付けてある。

#題名文化圏類似度出典
1The Three Dogsジャマイカ0.943同じ本
2Jack and the Beanstalkイングランド0.938別の本
3The Tree-wifeジャマイカ0.936同じ本
4Food and Cudgelジャマイカ0.934同じ本
5The Girls who Married the Devilジャマイカ0.934同じ本
6Jack and the Grateful Deadジャマイカ0.934同じ本
7The Ass, the Table, and the Stickイングランド0.934別の本
8The Language of Beastsジャマイカ0.933同じ本
9Uncle Green and Jackジャマイカ0.932同じ本
10Curing the Sickジャマイカ0.930同じ本
11Jack the Giant-killerイングランド0.930別の本
12Mother's Darling Jackルーマニア0.930別の本

この話を並べて読む →